په‌یماننامه‌ی مافی زارۆکان
 

 

 

 
 
 

سه‌ره‌تا

 

 

 

 

هونه‌ر یارمه‌تیده‌ره‌ بۆ به‌ده‌ستهێنانی نمره‌ی به‌رز


ئه‌و فێرخواز و خوێندکاره‌ی وانه‌ی هونه‌ر بخوێنێت و خولیای هونه‌ری هه‌بێت، له‌ گشت وانه‌کانی دیکه‌شدا سه‌رکه‌وتوو ده‌بێت و نمره‌ی به‌رز به‌ده‌ست ده‌هێنێت. "
به‌بڕوای خاتوو ئان بامفۆرد (بریتانی) پرۆفیسۆر له‌ زانکۆی هونه‌ر، له‌ له‌نده‌ن، خوێندنی وانه‌ی هونه‌ر (به‌ گشت جۆره‌کانیه‌وه‌) و پراکتیزه‌کردنی له‌ فێرگه‌کاندا، ده‌رفه‌ت به‌ فێرخواز و خوێندکار ده‌دات، که‌ له‌ وانه‌کانی دیکه‌ش باشتر تێبگه‌ن و سه‌رکه‌وتوبن تێیاندا و نمره‌ی به‌رز به‌ده‌ستبهێنن.
خاتو ئان ده‌ڵێت: «خوێندنی وانه‌ی هونه‌ر (گشت جۆره‌کانی) و ئێستێتیکا (جوانیناسی) و پراکتیزه‌کردنی له‌ فێرگه‌دا، بۆ نمونه‌ له‌ ڕێگه‌ی، چالاکی پۆل و فێستیڤاڵی فێرگه‌وه‌، فێرخواز به‌ توانا هونه‌رییه‌کانی خۆی ئاشنا ده‌کات و ئاره‌زوو و خولیای هونه‌ری تێدا گه‌شه‌ ده‌کات، هاوزه‌مان، ئه‌م چالاکییانه‌ ده‌بنه‌ هۆکاری کۆکردنه‌وه‌ی خێزان (باوانی فێرخوازان) و زیاتر یه‌کدی ناسین و به‌هێزکردنی په‌یوه‌ندیی کۆمه‌ڵایه‌تی له‌ نێوانیاندا.»
خاتو بامفۆرد، له‌ میانه‌ی لێکۆڵینه‌وه‌که‌یدا له‌م بواره‌دا، ئاماژه‌ به‌ باسێکی زۆر گرنگ ده‌دات، که‌ توانا و شاره‌زایی مامۆستایه‌ له‌بواری هونه‌ر و جوانیناسیدا و به‌ مه‌رجێکی گرنگی داده‌نێت. ده‌نوسێت:
«زۆرم لاسه‌یره‌، که‌ ئامۆژگای (په‌یمانگا) مامۆستایان، هیچ پێشمه‌رجێکی نیه‌ بۆ ئه‌و خوێندکارانه‌ی، دێنه‌ ئه‌م ئامۆژگایه‌ و ده‌یانه‌وێت ببنه‌ مامۆستا له‌ ئاینده‌دا، ده‌بێت توانا و شاره‌زاییان له‌ هونه‌ر و جوانیناسیدا هه‌بێت، مه‌رج نیه‌ گشت مامۆستایه‌ک وانه‌ی هونه‌ر بڵێنه‌وه‌، به‌ڵام مه‌رجه‌ گشت مامۆستایه‌ک شاره‌زایی له‌ هونه‌ر و مێژوی هونه‌ردا هه‌بێت. مامۆستایی خۆی جۆرێکه‌ له‌ هونه‌ر !»
به‌ بڕوای خاتو ئان، هه‌ر له‌گه‌ڵ گه‌یشتنی منداڵ – فێرخواز بۆ قۆناخی ناوه‌ندی، ئیدی فێرگه‌کان گرنگی زیاتر به‌ وانه‌ تیۆرییه‌کان- زانستییه‌کان ده‌ده‌ن و وانه‌ی هونه‌ر و کاری ده‌ست، فه‌رامۆش ده‌که‌ن!
ئان بامفۆرد، ئه‌و بۆچونه به‌ چه‌وت ده‌زانێت، که بۆیه‌‌ فێرخوازانی وڵاتانی ڕۆژهه‌ڵاتی ئاسیا، له‌ (ئه‌زمونی/ تاقیکردنه‌وه‌ی فێرخوازانی جیهان، پی. ئای. ئێس. ئه‌ی 2009 ) دا پله‌ یه‌که‌مه‌که‌نیان به‌ده‌ستهێنا، چونکه‌ توانای ئه‌زبه‌رکردنیان به‌رز و فێرگه‌کانیان به‌ دسپلینه. به‌ڵکو هۆکاره‌که‌ی ئه‌وه‌یه‌‌، که‌ سیسته‌می فێرکاری ئه‌و وڵاتانه، گرنگییه‌کی زۆر ده‌دات به‌ هونه‌ر و جوانیناسی و سه‌رچاوه‌ و توانای زۆریشی بۆ ته‌رخانکردوه‌.
سه‌ره‌تای ئه‌مساڵ 2011، «سه‌نته‌ری هونه‌ر و کلتور له‌ پرۆسه‌ی فێرکاریدا» میوانداری خاتو ئانی کرد بۆ نه‌رویج و ماوه‌ی 40 ڕۆژ، له‌سه‌رتاپای وڵاتدا، سه‌ردانی چه‌نده‌ها فێرگه‌ی سه‌ره‌تایی و ناوه‌ندی کرد و ڕوماڵیکردن و هه‌ڵسه‌نگاندنی له‌ بواری هو‌نه‌ر و کلتوردا بۆ کردون. پێشنیار و تێبینیه‌کانی خۆی بۆ هه‌مان سه‌نته‌ر نووسی.

ئان بامفۆرد، پرۆفیسۆر له‌ زانکۆی هونه‌ر له‌ له‌نده‌ن. له‌سه‌ر ئاستی جیهان به‌ لێکۆڵینه‌وه‌کانی له‌سه‌ر کاریگه‌ری هونه‌ر و کلتور له‌ بواری فێرکاریدا ناسراوه‌. چه‌نده‌ها لێکۆڵینه‌وه‌ی بۆ ڕێکخراوی یۆنسکۆ، نووسیوه‌.
وه‌زاره‌ت و سه‌نته‌ر و ده‌زگه‌ په‌یوه‌ندیداره‌کانی بواری فێرکاری زۆر له‌ وڵاتان، وه‌ک، دانیمارک، ئوسترالیا هۆڵاند، به‌لچیکا، نه‌رویج، هۆنگ کۆنگ، و ئایسلاند. بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ میواندارییان کردوه‌.
پوخته‌ی لێکۆڵینه‌وه‌کانی کردوه‌ به‌ کتێبێک به‌ناونیشانی:

The Wow Factor, Ann Bamford, 2006.

سه‌رچاوه‌ی ئه‌م بابه‌ته‌، ڕۆژنامه‌ی ئافتن پۆستن Aftenposten ی نۆروێژی، ڕۆژی 14/3/2011

 

 

«.............»

English | Norsk 
Copyright © 2008 p4ckurd. All rights reserved.